Bu sayfa, kripto varlıkların suç gelirlerinin aklanması ve terörün finansmanıyla bağlantılı olduğu hâllerde Türkiye'de uygulanan kuralları özetler. Sayfanın dayanağı, sonda listelenen Prof. Dr. Murat Volkan Dülger'in yayınlarıdır. Anılan mevzuat 31 Ekim 2026 tarihinde resmî kaynaklardan kontrol edilmiştir.

Kripto varlık bulundurmak suç değildir

Kripto varlıkların ihraç edilmesi, bulundurulması, alınıp satılması suç değildir. Mevzuat kripto varlığın kendisini değil, aracı kuruluşları düzenler. İki sınır vardır. Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik (RG 16.04.2021, S. 31456) uyarınca kripto varlıklar ödemelerde doğrudan veya dolaylı olarak kullanılamaz. Kripto varlık hizmeti ise ancak Sermaye Piyasası Kanunu uyarınca alınan izinle sunulabilir.

Ayrı bir “kripto suçu” yoktur. Kripto varlıklarla aklama, mevcut bir suçun yeni bir işleniş şeklidir. Uygulamadaki güçlük norm eksikliğinden değil, ispattan ve soruşturma kapasitesinden kaynaklanır.

Aklama suçu (TCK m. 282)

TCK m. 282/1 uyarınca, alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis cezasını gerektiren bir suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini yurt dışına çıkaran veya bunların gayrimeşru kaynağını gizlemek ya da meşru bir yolla elde edildiği konusunda kanaat uyandırmak maksadıyla çeşitli işlemlere tâbi tutan kişi, üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve yirmibin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır. Bu suçun işlenmesine iştirak etmeksizin, bu değerleri bilerek satın alan, kabul eden, bulunduran veya kullanan kişi m. 282/2 uyarınca iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Suçun kamu görevlisi tarafından veya belli bir meslek sahibi kişi tarafından bu mesleğin icrası sırasında işlenmesi hâlinde hapis cezası yarı oranında artırılır; suç işlemek için teşkil edilmiş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi hâlinde ceza bir kat artırılır. M. 282/6 uyarınca kovuşturma başlamadan önce malvarlığı değerlerinin ele geçirilmesini sağlayan veya bulunduğu yeri yetkili makamlara haber vererek ele geçirilmesini kolaylaştıran kişi hakkında cezaya hükmolunmaz.

İki rejim birbirinden ayrılmalıdır. Ceza hukuku rejiminin merkezinde TCK m. 282 yer alır. Önleyici rejim ise 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun'a dayanır; burada eşik şüphedir; yaptırımlar ağırlıklı olarak idari para cezasıdır, ancak Kanun m. 14 ve 15'te adli cezalar da öngörülmüştür. Şüpheli işlem bildirimi ne bir suç isnadıdır ne de tek başına delildir.

Kripto varlık hizmet sağlayıcıları (7518 sayılı Kanun)

7518 sayılı Kanun (RG 02.07.2024, S. 32590), 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 3. maddesine kripto varlık, cüzdan, kripto varlık hizmet sağlayıcı, saklama hizmeti ve platform tanımlarını eklemiştir. M. 35/B uyarınca kripto varlık hizmet sağlayıcılarının kurulması ve faaliyete başlaması için Sermaye Piyasası Kurulundan (SPK) izin alınması zorunludur. M. 35/C uyarınca hizmet sağlayıcılar müşterilerinin kimliğini 5549 sayılı Kanun kapsamında tespit etmekle yükümlüdür; transferler, gönderen ve alıcıya ilişkin bilgiler de dâhil olmak üzere SPK ve Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığının (MASAK) düzenlemelerine uygun yapılır.

İzinsiz kripto varlık hizmeti sunmak m. 109/A uyarınca suçtur ve üç yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin günden onbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır. M. 110/A ise kripto varlık hizmet sağlayıcılarda zimmet suçunu düzenler.

SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin III-35/B.1 ve III-35/B.2 sayılı Tebliğleri 13.03.2025 tarihinde yayımlanmıştır (RG S. 32840). SPK ayrıca geçiş sürecinde faaliyette bulunan kuruluşların listesini yayımlamakta ve bu listede yer almanın izin verildiği anlamına gelmediğini belirtmektedir.

Aklamanın önlenmesine ilişkin yükümlülükler ve seyahat kuralı

Kripto varlık hizmet sağlayıcıları, 01.05.2021'den bu yana Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmelik uyarınca yükümlüdür (m. 4/1-ü). Müşterilerini tanımak, işlemleri izlemek ve şüpheli işlemleri MASAK'a bildirmek zorundadırlar.

Aynı Yönetmeliğin 9305 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla (RG 25.12.2024, S. 32763) eklenen 24/A maddesi seyahat kuralını getirmiştir. Hizmet sağlayıcıların aracılık ettiği 30.000 TL ve üzeri transferlerde mesajda gönderenin adı, cüzdan adresi ve onu belirlemeye yarayan en az bir başka bilgi yer alır ve bu bilgilerin doğruluğu ayrıca teyit edilir; alıcının adı ve cüzdan adresi de mesaja eklenir. Eşik, 11845 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla (RG 07.10.2026, S. 33393) 15.000 TL'den 30.000 TL'ye yükseltilmiştir.

MASAK Genel Tebliği (Sıra No: 29) (RG 28.06.2025, S. 32940), diğer tedbirlerin yanında belirli kripto varlık çekim işlemleri için bekleme süreleri ve stablecoin transferleri için günlük ve aylık sınırlar getirmiştir.

Terörün finansmanı

Terörün finansmanı, 6415 sayılı Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun'da (RG 16.02.2013, S. 28561) düzenlenmiştir. Kanun “fon” kavramını, para veya değeri para ile temsil edilebilen taşınır veya taşınmaz, maddi veya gayri maddi her türlü mal, hak, alacak ile bunları temsil eden her türlü belge olarak tanımlar (m. 2). Kripto varlıklar adıyla anılmamıştır; tanım belirli varlık türleriyle sınırlı değildir.

M. 4 uyarınca, 3. madde kapsamında suç olarak düzenlenen fiillerin gerçekleştirilmesinde tümüyle veya kısmen kullanılması amacıyla veya kullanılacağını bilerek ve isteyerek, belli bir fiille ilişkilendirilmeden dahi bir teröriste veya terör örgütlerine fon sağlayan veya toplayan kişi, fiili daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Ceza verilebilmesi için fonun bir suçun işlenmesinde kullanılmış olması şartı aranmaz (m. 4/3).

Kanun malvarlığının dondurulmasını da düzenler. BM Güvenlik Konseyi kararlarıyla listelenenlerin malvarlığının dondurulmasına yönelik Cumhurbaşkanı kararı Resmî Gazete'de yayımlanır ve gecikmeksizin uygulanır (m. 5). Yabancı devletlerin talepleri Değerlendirme Komisyonunca değerlendirilir ve Cumhurbaşkanınca karara bağlanır (m. 6). Türkiye'de bulunan malvarlığının dondurulmasına, mahkemelerce terör örgütü olduğuna kesin olarak karar verilmiş bir örgütle bağlantılı olarak ve makul sebeplerin bulunması hâlinde, Komisyonun önerisi üzerine Hazine ve Maliye Bakanı ile İçişleri Bakanı birlikte karar verebilir; karar derhâl uygulanır ve 48 saat içinde Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenen Ankara ağır ceza mahkemesinin onayına sunulur, mahkeme beş gün içinde karar verir (m. 7). M. 5 ve 7, 7262 sayılı Kitle İmha Silahlarının Yayılmasının Finansmanının Önlenmesine İlişkin Kanun (RG 31.12.2020, S. 31351) ile değiştirilmiştir.

Kripto varlık hizmet sağlayıcıları dâhil yükümlüler bakımından, malvarlığının terörist eylemler için ya da terör örgütleri, teröristler veya terörü finanse edenler tarafından kullanıldığına veya bunlarla bağlantılı olduğuna dair herhangi bir bilgi veya şüphe bulunması da şüpheli işlemdir; bu işlemler tutar gözetilmeksizin MASAK'a bildirilir (Tedbirler Yönetmeliği m. 27).

FATF'ın 5 No.lu Tavsiyesi, terörün finansmanının belirli bir terör eylemiyle bağlantı aranmaksızın suç olarak düzenlenmesini; 6 No.lu Tavsiyesi ise BM Güvenlik Konseyince veya 1373 sayılı BMGK kararı uyarınca ülkenin kendisince listelenen kişi ve kuruluşların malvarlığının gecikmeksizin dondurulmasını öngörür. 15 No.lu Tavsiyenin Yorum Notu uyarınca bu tedbirler sanal varlıklara ve sanal varlık hizmet sağlayıcılarına da uygulanır. FATF, Temmuz 2026 tarihli raporunda, Mart 2026 tarihli stablecoin raporuna dayanarak, IŞİD ve El Kaide dâhil terör örgütlerinin giderek Bitcoin yerine stablecoin'leri tercih ettiğini belirtmektedir. Avrupa Birliği'nde terörün finansmanı suçu 2017/541 sayılı Direktifin 11. maddesinde düzenlenmiştir; fon transferi tüzüğü ve aklamanın önlenmesi tüzüğü, aklamanın yanında terörün finansmanına da uygulanır.

Uluslararası standartlar

FATF'ın 15 No.lu Tavsiyesi Ekim 2018'de değiştirilmiş, Haziran 2019'da da bu Tavsiyeye ilişkin Yorum Notu kabul edilmiştir. Böylece sanal varlıklar ve sanal varlık hizmet sağlayıcıları risk değerlendirmesi, lisans veya kayıt, denetim ve seyahat kuralı dâhil aklamanın önlenmesi kurallarının kapsamına alınmıştır. FATF'ın risk temelli yaklaşıma ilişkin güncellenmiş rehberi Ekim 2021 tarihlidir. FATF, Temmuz 2026 tarihli yedinci hedefli güncellemesinde incelenen ülkelerin %83'ünün seyahat kuralına ilişkin mevzuat çıkardığını ve tespit edilen yasa dışı zincir üstü faaliyetlerin çoğunun artık stablecoin'leri içerdiğini bildirmektedir. Türkiye, 28.06.2024 tarihinde FATF'ın artırılmış izleme listesinden (“gri liste”) çıkarılmıştır.

Avrupa Birliği'nde Kripto Varlık Piyasaları Tüzüğü (MiCA, 2023/1114 sayılı Tüzük) 30.12.2024'ten, stablecoin'lere (varlığa dayalı tokenler ve elektronik para tokenleri) ilişkin hükümleri ise 30.06.2024'ten beri uygulanmaktadır; mevcut hizmet sağlayıcılar için geçiş süreleri en geç 01.07.2026'da sona ermiştir. 2023/1113 sayılı Fon Transferi Tüzüğü, 30.12.2024'ten beri seyahat kuralını tutar sınırı olmaksızın kripto varlık transferlerine uygulamaktadır. 10.07.2027'den itibaren uygulanacak 2024/1624 sayılı Aklamanın Önlenmesi Tüzüğü, bütün kripto varlık hizmet sağlayıcılarını yükümlüler arasında sayar ve anonim kripto varlık hesaplarını yasaklar. Frankfurt'taki AB Aklamayla Mücadele Otoritesi (AMLA), 2028'den itibaren seçilen kuruluşları doğrudan denetleyecektir.

Değerlendirme

Prof. Dr. Murat Volkan Dülger'e göre FATF'ın risk temelli yaklaşımı doğrudur; ancak kötüye kullanım potansiyeli, kripto varlıkların yasaklanmasını veya blokzinciri teknolojisinin engellenmesini haklı kılmaz. Yasak, faaliyeti yeraltına itebilir. Kripto varlıklar nakitte bulunmayan kalıcı bir işlem kaydı bırakır; suç gelirleri aracı kuruluşlardaki kayıtlar ve uluslararası iş birliği sayesinde geri kazanılabilmiştir. Kripto varlık sahipliğinin kendisinin şüphe kaynağı sayılması ceza hukukunun temel ilkeleriyle bağdaşmaz.

İlgili yayınlar

Mevzuat durumu: 31 Ekim 2026. Bu sayfa genel bilgi amaçlıdır; somut bir olaya ilişkin hukuki değerlendirmenin yerini tutmaz.